Mục lục bài viết
Bên cạnh việc đầu tư vào cổ phiếu, trái phiếu hoặc quỹ mở, bạn có thể đã nghe đến cổ phiếu quỹ. Tuy nhiên, loại cổ phiếu này không được niêm yết và giao dịch trên sàn chứng khoán, và việc mua bán chúng cũng không dễ dàng cho nhà đầu tư. Vậy cổ phiếu quỹ là gì? Nó có những đặc điểm gì và thị trường giao dịch như thế nào? Cùng tìm hiểu chi tiết thông qua bài viết dưới đây từ ngân hàng số AzFin!
1. Khái niệm cổ phiếu quỹ là gì?
Cổ phiếu quỹ (Treasury Stock) đề cập đến cổ phiếu mà công ty cổ phần đã phát hành và sau đó mua lại từ thị trường. Cổ phiếu quỹ không được tính vào số lượng cổ phiếu đang lưu hành và không tham gia vào quyền biểu quyết và quyền chia cổ tức của công ty.

Khái niệm cổ phiếu quỹ
Mua lại cổ phiếu quỹ có thể là một cơ chế tài chính mà công ty sử dụng để quản lý vốn và tăng giá trị cho cổ đông. Cổ phiếu quỹ có thể được sử dụng sau này để thưởng cho nhân viên, tái cấu trúc công ty hoặc để giảm cổ tức.
2. Cổ phiếu quỹ có đặc điểm gì?
Cụ thể, cổ phiếu quỹ có những đặc điểm đáng chú ý mà các nhà đầu tư cần hiểu rõ:

Đặc điểm cổ phiếu quỹ
- Loại hình này có khả năng giảm sự lưu hành của cổ phiếu của công ty trên thị trường chứng khoán.
- Những người sở hữu cổ phiếu quỹ không có quyền tham gia vào quyết định tại họp đại hội cổ đông và không được hưởng cổ tức từ cổ phiếu này, cũng như không thể mua thêm cổ phiếu quỹ mới.
- Các quy định hạn chế cũng định rằng một công ty chỉ có thể nắm giữ một số lượng cổ phiếu quỹ cố định và không thể tăng số lượng này theo ý muốn.
3. Lý do công ty mua lại cổ phiếu quỹ
Có một số lý do khiến các công ty quyết định mua lại cổ phiếu quỹ của chính mình. Một trong những lý do đó có thể là do công ty đang có dư tiền và tạm thời không có nhu cầu sử dụng nó. Do đó, công ty quyết định sử dụng tiền này để mua lại một số cổ phiếu quỹ nhằm giảm số lượng cổ phiếu đang lưu hành và tăng giá trị thu nhập trên mỗi cổ phiếu (EPS).

Lý do công ty mua lại cổ phiếu quỹ
Trong trường hợp khác, công ty có đủ tiền và tin rằng cổ phiếu của mình đang được thị trường định giá thấp hơn giá trị thực, và việc mua lại cổ phiếu sẽ tăng giá trị cổ phần, mang lại lợi ích cho cổ đông và có thể làm lợi nhuận khi bán lại với giá cao hơn giá vốn đã mua.
Ngoài ra, việc mua lại cổ phiếu quỹ cũng có thể nhằm vào việc tái cấu trúc nguồn vốn của công ty. Trong những thị trường vốn vay có lãi suất thấp, công ty có thể tận dụng cơ hội vay mượn để mua lại cổ phiếu của chính mình. Điều này nhằm thay thế hoặc giảm bớt nguồn vốn từ cổ đông. Trong trường hợp này, cổ phiếu được mua lại sẽ bị hủy ngay lập tức, không tạo ra cổ phiếu quỹ mới.
4. Ưu điểm và hạn chế khi mua lại cổ phiếu quỹ
4.1 Ưu điểm
Mua lại cổ phiếu quỹ mang lại nhiều lợi ích quan trọng, bao gồm:
- Tăng EPS: Khi số lượng cổ phiếu còn lại giữa không đổi trong khi lợi nhuận của công ty được chia sẻ trên số cổ phiếu ít hơn, EPS sẽ tăng lên. Điều này thể hiện hiệu suất tài chính của công ty và có thể tạo động lực cho giá cổ phiếu tăng.
- Tăng giá cổ phiếu: EPS tăng thường dẫn đến tăng giá cổ phiếu. Nhà đầu tư thường quan tâm đến lợi nhuận mà mỗi cổ phiếu mang lại, và khi EPS tăng, giá cổ phiếu thường được định giá cao hơn.
- Tạo niềm tin và động lực cho cổ đông: Việc mua lại cổ phiếu quỹ có thể xem như một tín hiệu tích cực cho cổ đông, cho thấy rằng công ty tin tưởng vào tiềm năng phát triển và giá trị cổ phiếu. Điều này có thể tăng cường niềm tin và động lực cho cổ đông hiện tại và cảm hứng cho nhà đầu tư bên ngoài.
- Giảm số lượng cổ phiếu lưu hành: Mua lại cổ phiếu quỹ giảm số lượng cổ phiếu lưu hành, giúp kiểm soát lượng cổ phiếu trên thị trường và tăng giá trị cho cổ đông hiện tại.
- Báo hiệu tích cực về hoạt động công ty: Mua lại cổ phiếu quỹ có thể coi là một báo hiệu tích cực cho thấy công ty đang có lợi nhuận và dòng tiền đủ mạnh để thực hiện giao dịch này.

Ưu điểm và hạn chế khi mua lại cổ phiếu quỹ
4.2 Hạn chế
Mua lại cổ phiếu quỹ, mặc dù mang lại nhiều lợi ích, cũng đi kèm với những nhược điểm quan trọng sau đây:
- Giảm nguồn tiền mặt cho hoạt động kinh doanh: Khi công ty chi trả tiền để mua lại cổ phiếu quỹ, điều này có thể giảm nguồn tiền dành cho hoạt động kinh doanh chính. Điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng đầu tư vào mở rộng kinh doanh, nghiên cứu phát triển, hoặc trả cổ tức cho cổ đông.
- Nguy cơ lạm dụng và tác động tiêu cực đến tài chính: Mua lại cổ phiếu quỹ có thể dẫn đến tăng lượng cổ phiếu sở hữu của ban lãnh đạo, đặc biệt khi có chính sách cổ tức hoặc thưởng dành cho nhóm lãnh đạo. Điều này có thể tạo ra sự không cân bằng trong quyền lực và quyết định của công ty.
- Tăng nguy cơ tài chính và ảnh hưởng tới chủ nợ: Tăng mức nợ để mua lại cổ phiếu quỹ có thể làm tăng nguy cơ tài chính của công ty. Nếu không quản lý tốt, điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng trả nợ và tương tác với các chủ nợ.
- Ảnh hưởng đến lợi ích của cổ đông khác: Mua lại cổ phiếu quỹ có thể được xem là ưu tiên đối với một số cổ đông, trong khi cổ đông khác có thể muốn công ty sử dụng tiền đó để đầu tư vào mục tiêu khác như mở rộng kinh doanh hoặc đầu tư vào nghiên cứu phát triển.
5. Điều kiện để mua bán cổ phiếu quỹ
Có hai quy định đang áp dụng đối với cổ phiếu quỹ:
– Đối với số lượng cổ phiếu quỹ đã mua trước khi Luật Chứng khoán 2019 có hiệu lực, doanh nghiệp có thể sử dụng chúng làm cổ phiếu thưởng hoặc bán trở lại thị trường để huy động vốn.
– Hiện nay, doanh nghiệp sẽ tiến hành hủy số cổ phiếu quỹ đã mua và không được chào bán cổ phần để tăng vốn trong vòng 6 tháng tính từ ngày mua lại cổ phiếu quỹ.

Điều kiện để mua bán cổ phiếu quỹ
Đối với cổ phiếu chưa niêm yết, mua lại chỉ được thực hiện thông qua công ty chứng khoán được chỉ định. Nguyên tắc xác định giá mua hoặc bán theo công thức sau:
- Giá đặt mua ≤ giá tham chiếu + (50% giá tham chiếu * biên độ giao động giá của cổ phiếu).
- Giá đặt bán ≥ giá tham chiếu – (50% giá tham chiếu * biên độ giao động giá của cổ phiếu).
Trong mỗi phiên giao dịch, công ty đăng ký giao dịch chỉ được thực hiện giao dịch cổ phiếu quỹ theo phương thức khớp lệnh và chỉ được đặt lệnh giao dịch với tổng khối lượng tối thiểu là 3% và tối đa là 10% khối lượng đã đăng ký.
6. Những lưu ý khi đầu tư cổ phiếu quỹ
Cổ phiếu quỹ đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý tài sản và vốn của một doanh nghiệp. Dưới đây là sự mở rộng và viết lại một số điều cần lưu ý khi liên quan đến cổ phiếu quỹ và đầu tư cổ phiếu:

Những lưu ý khi đầu tư cổ phiếu quỹ
– Lợi ích và quyền lợi của cổ đông: Cần xem xét kỹ lưỡng đến lợi ích và quyền lợi của cổ đông có bị ảnh hưởng bởi việc mua lại cổ phiếu quỹ. Điều này nhằm đảm bảo cân bằng lợi ích giữa các cổ đông, tránh tình trạng một số cổ đông mua với giá cao trong khi người khác mua quá rẻ.
– Hiểu biết thị trường và đặc điểm cổ phiếu: Để đầu tư cổ phiếu hiệu quả, nhà đầu tư cần phải nắm vững thị trường và hiểu rõ đặc điểm của từng loại cổ phiếu. Cần tìm hiểu kỹ về doanh nghiệp, ngành công nghiệp và xu hướng thị trường trước khi đưa ra quyết định đầu tư.
– Lưu ý khi giao dịch cổ phiếu quỹ:
- Cần xem xét tác động đối với cổ đông trước khi mua lại cổ phiếu quỹ để tránh mất cân bằng lợi ích.
- Khi có sự chấp thuận từ Đại hội đồng cổ đông, khối lượng cổ phiếu quỹ đã mua về có thể được hủy bỏ hoặc bán ra thị trường tuỳ theo quy định pháp luật.
- Doanh nghiệp cần lên kế hoạch về tài chính và vốn sau khi mua lại cổ phiếu quỹ để ứng phó với việc giảm vốn điều lệ.
Những điều lưu ý này rất quan trọng để đảm bảo quyết định mua lại cổ phiếu quỹ được thực hiện một cách cẩn thận, mang lại lợi ích tối đa cho doanh nghiệp và cổ đông.
7. Kết luận
Dựa vào thông tin về việc công ty mua lại cổ phiếu quỹ như đã chia sẻ ở trên, có thể nhận thấy rằng hành động này mang tính tích cực nhưng cũng có thể gây ra ảnh hưởng tiêu cực đối với giá cổ phiếu trong thời gian ngắn. Để đưa ra quyết định có nên tiếp tục đầu tư vào cổ phiếu của công ty hay không, nhà đầu tư cần thực hiện phân tích cẩn thận và xem xét thêm các thông tin khác để có cái nhìn tổng thể và đầy đủ hơn.
******************************
Tham gia ngay Group Đầu tư giá trị của AzFin Việt Nam để có thể nhận các bản tin đầu tư chất lượng.
Liên hệ với AzFin theo các thông tin dưới đây:
- Hotline: 096 249 86 39
- Fanpage AzFin Việt Nam: https://www.facebook.com/AzFinVietNam
- Youtube: https://www.youtube.com/c/azfinvietnam
- Zalo Official AzFin Việt Nam: https://zalo.me/1723747511285646453
- Tiktok: https://www.tiktok.com/@chungkhoanazfin
- Tham khảo các khóa học của AzFin: https://academy.azfin.vn/


