FED tăng lãi suất ảnh hưởng gì đến kinh tế toàn cầu?

Chính sách lãi suất của FED có tác động sâu rộng đến nhiều phương diện kinh tế toàn cầu. Là quốc gia có nền kinh tế lớn nhất trên thế giới, Mỹ đang thực hiện các biện pháp kinh tế có ảnh hưởng ngay lập tức đến thị trường toàn cầu. Việc tăng lãi suất bởi FED có thể gây ra hiệu ứng lan truyền khắp các quốc gia khác. Cùng AzFin tìm hiểu chi tiết ngay trong bài viết dưới đây.

1. Đồng USD lên giá

Sau cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008, Cục Dự trữ Liên bang (FED) đã triển khai nhiều năm nới lỏng chính sách nhằm kích thích phục hồi kinh tế. Họ đã cắt giảm lãi suất xuống gần bằng 0 và duy trì mức này trong một thời gian dài. Mục tiêu của chính sách này là thúc đẩy đầu tư và tiêu dùng, từ đó đẩy nền kinh tế Mỹ vượt qua khủng hoảng.

Sau đại dịch COVID-19 và gia tăng đáng kể về lạm phát, FED đã thực hiện nhiều lần tăng lãi suất. Trong lịch sử, tăng lãi suất thường đi kèm với việc đồng USD gia tăng giá trị. Điều này đã ảnh hưởng đến nhiều khía cạnh kinh tế cả trong nước lẫn quốc tế, đặc biệt là thị trường tín dụng, hàng hóa, cổ phiếu và cơ hội đầu tư.

2. Trái phiếu kho bạc

Giá trị của Trái phiếu Kho bạc Mỹ chịu ảnh hưởng trực tiếp từ sự biến động của lãi suất Mỹ. Khi đường cong lợi suất thay đổi, lãi suất toàn cầu cũng thay đổi tương ứng. Vì trái phiếu kho bạc được xem là tài sản có mức rủi ro thấp, bất kỳ thị trường chứng khoán nào khác cũng phải đem lại lợi nhuận cao hơn để duy trì sự hấp dẫn.

Với dự đoán về tăng lãi suất và sự đổ tiền của các nhà đầu tư vào Mỹ, các thị trường mới nổi sẽ gặp khó khăn và phải đối mặt với áp lực để duy trì sự hấp dẫn. Cuối cùng, điều này có thể ảnh hưởng đến mức độ tăng trưởng việc làm ở các quốc gia đang phát triển, cũng như tỉ giá hối đoái và xuất khẩu.

3. Nợ ngoại tệ

Các thị trường mới nổi thường chịu ảnh hưởng lớn từ việc tăng lãi suất của FED và sự gia tăng giá trị của đồng USD. Cụ thể, các quốc gia như Thổ Nhĩ Kỳ, Brazil và Nam Phi thường xuyên đối mặt với thâm hụt thương mại và phải sử dụng đồng USD để bù đắp.

Khi lãi suất tăng ở Mỹ và đồng USD mạnh lên, tỷ giá hối đoái giữa các quốc gia đang phát triển và Mỹ có xu hướng gia tăng. Điều này dẫn đến việc các khoản nợ ngoại tệ của các quốc gia đang phát triển tăng lên và trở nên không thể quản lý.

4. Chi phí đi vay tăng

Lãi suất tham chiếu của Fed áp dụng cho các vay qua đêm giữa các ngân hàng. Mặc dù không phải lãi suất mà người tiêu dùng phải trả, nhưng các quyết định của Fed vẫn có thể ảnh hưởng đến lãi suất cho vay và tiết kiệm mà họ gặp hàng ngày.

Mỗi khi Fed tăng lãi suất, việc vay trở nên tốn kém hơn. Điều này ảnh hưởng đến mọi khoản vay, từ việc mua nhà, mua xe, sử dụng thẻ tín dụng cho đến vay nợ học phí. Chi phí vay vốn cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng sẽ tăng lên.

Sự gia tăng lãi suất làm cho việc mua nhà trở nên khó khăn hơn. Giá nhà ở Mỹ đã tăng mạnh trong thời gian đại dịch. Sự suy giảm trong nhu cầu có thể làm dịu đi thị trường bất động sản của nước này. Dữ liệu từ Hiệp hội Bất động sản Quốc gia Mỹ cho biết giá nhà trung bình ở Mỹ tăng 15% so với cùng kỳ năm trước vào tháng 3, lên mức 375.000 USD.

5. Tin vui cho người gửi tiết kiệm

Lãi suất thấp không mang lại lợi ích cho người gửi tiền. Quyết định của Fed duy trì lãi suất gần như 0% suốt 2 năm đã làm cho người gửi tiết kiệm gần như không có lãi. Trừ khi cân nhắc lạm phát, họ thậm chí còn gánh lỗ.

Tuy nhiên, tin vui là lãi suất tiết kiệm sẽ tăng khi Fed nâng lãi tham chiếu. Cuối cùng, người gửi tiền sẽ nhận được một ít tiền lãi.

Tuy nhiên, điều này sẽ mất thời gian. Trong nhiều trường hợp, đặc biệt là với các ngân hàng lớn, tác động sẽ không thể cảm nhận được trong một đêm. Và ngay cả khi các ngân hàng tăng lãi suất, lãi suất tiết kiệm vẫn thấp, thấp hơn cả mức lạm phát và lợi nhuận từ thị trường chứng khoán.

6. Các thị trường sẽ phải thích nghi

Lãi suất thấp mang lại lợi ích cho thị trường chứng khoán, bởi nó thúc đẩy nhà đầu tư đổ tiền vào tài sản có rủi ro như cổ phiếu. Tuy nhiên, lãi suất cao cũng đồng thời đặt ra thách thức cho thị trường chứng khoán, mà đã quá quen với việc sử dụng tiền rẻ. Các thị trường gần đây đã trải qua biến động lớn do lo ngại về kế hoạch chống lạm phát của Fed.

Tuy vậy, tác động chủ yếu sẽ tùy thuộc vào mức độ mà Fed tăng lãi suất và cách mà các yếu tố kinh tế cơ bản, lợi nhuận doanh nghiệp biến động sau đó.

Ít nhất, việc tăng lãi suất cũng đồng nghĩa với việc thị trường chứng khoán sẽ phải cạnh tranh mạnh mẽ hơn với trái phiếu chính phủ.

7. Lạm phát: Sự giảm nhiệt liệu có thể xảy ra không?

Mục tiêu của Fed khi tăng lãi suất là kiểm soát lạm phát, song vẫn cần duy trì đà phục hồi cho thị trường lao động. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) đã tăng 8,5% trong tháng 3 so với cùng kỳ năm trước. Đây là tốc độ nhanh nhất kể từ tháng 12/1981. Trong khi đó, mục tiêu lạm phát của Fed chỉ là 2%.

Các nhà kinh tế cảnh báo rằng lạm phát có thể trở nên tồi tệ hơn, đặc biệt khi giá hàng hóa đã tăng mạnh kể từ sau chiến dịch quân sự của Nga tại Ukraine. Tất cả từ thực phẩm, năng lượng đến kim loại giờ đều đắt đỏ, mặc dù giá dầu đã giảm do các lệnh phong tỏa tại Trung Quốc.

Chi phí sinh hoạt cao đang làm đau đầu hàng triệu người Mỹ, đồng thời đẩy niềm tin tiêu dùng xuống mức thấp nhất trong thập kỷ. Tất nhiên, các chính sách của Fed cần thời gian để phát huy hiệu quả. Tuy nhiên, chúng còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau, bao gồm xung đột tại Ukraine, sự gián đoạn trong chuỗi cung ứng và tình hình dịch Covid-19.

8. Kết luận

Trong cảnh tăng lãi suất của FED, các tác động lan truyền từ Mỹ đến toàn cầu là không thể tránh khỏi. Tuy nhiên, hệ quả cụ thể phụ thuộc vào nhiều yếu tố, và thị trường tài chính thường biến đổi. Việc theo dõi chính sách lãi suất của FED và dự đoán tác động của nó sẽ là một phần quan trọng trong việc quản lý tài sản và đầu tư toàn cầu.

******************************

Tham gia ngay Group Đầu tư giá trị của AzFin Việt Nam để có thể nhận các bản tin đầu tư chất lượng.

Liên hệ với AzFin theo các thông tin dưới đây: 

• Hotline: 096 249 86 39
• Fanpage AzFin Việt Nam: https://www.facebook.com/AzFinVietNam
• Youtube: https://www.youtube.com/c/azfinvietnam
• Zalo Official AzFin Việt Nam: https://zalo.me/1723747511285646453
• Tiktok: https://www.tiktok.com/@chungkhoanazfin
• Tham khảo các khóa học của AzFin: https://academy.azfin.vn/