TTCK AzDaily-Ngày 07/01/2020-ngành chứng khoán

Ngày đăng 7/1/2020

Tổng thị phần top 5 CTCK trong năm 2019 chỉ còn 44,27%, giảm so với 53,83% năm 2018

CTy nào sẽ vượt qua cuộc cạnh tranh gay gắt này?

Sở GDCK TP.HCM (HoSE) vừa công bố thị phần môi giới cổ phiếu, chứng chỉ quỹ và chứng quyền có bảo đảm năm 2019.

Theo đó, top 5 CTCK có thị phần lớn nhất vẫn không có sự thay đổi nào so với năm ngoái. SSI tiếp tục đứng ở vị trí số 1 với thị phần 13,96%, xếp tiếp theo lần lượt là HSC (10,54%), VCSC (8,19%), VNDS (6,81%) và MBS (4,77%).

Tuy vậy, tổng thị phần top 5 CTCK này trong năm 2019 chỉ còn 44,27%, giảm mạnh so với con số 53,83% trong năm trước.

Top 10 CTCK có thị phần lớn nhất năm 2019 có thêm 4 cái tên mới gồm Mirae Asset (4,47%), VPS (3,94%), BOS (3,13%), KIS (3,08%). Đồng thời là tổng thị phần nhóm 6-10 tăng lên 18,37% từ mức 16,64% năm 2018.

Nếu như nhà đầu tư để ý, từ năm 2015 đến 2018, tổng thị phần top 10 ngày càng chiếm miếng bánh lớn hơn; và Top 5 cũng dần trở nên vượt trội so với Top 10. Thì đến 2019, gió dường như đang đổi chiều trở lại.

Điều gì đã khiến thay đổi cuộc chơi ngành chứng khoán?

Câu trả lời nẳm ở các CTCK Hàn Quốc. Vài năm gần đây, làn sóng các CTCK ngoại, đặc biệt các CTCK có nguồn vốn Hàn Quốc đổ vào Việt Nam đang diễn ra khá mạnh. Sau khi hiện diện tại Việt Nam, các CTCK Hàn Quốc đã mau chóng tăng vốn và tạo nên áp lực cạnh tranh lớn với các CTCK trong nước.

Đặc điểm của CTCK Hàn Quốc là dòng vốn lớn, và yêu cầu mức lãi suất rẻ. Trong điều kiện kinh tế vĩ mô Hàn Quốc đang chậm lại, nhu cầu tìm kiếm lợi suất cao từ nước này lên cao. Việt Nam cũng đang là điểm đến hấp dẫn, với tỷ giá ổn định, nền kinh tế đang tăng trưởng mạnh.

Với tiềm lực tài chính hùng hậu từ công ty mẹ, các CTCK vốn Hàn Quốc mau chóng trở thành đối thủ cạnh tranh đáng gờm với các tên tuổi trong nước, từ chất lượng dịch vụ cho tới số lượng chi nhánh và đặc biệt ở khả năng cung cấp nguồn vốn cho vay (margin).

Báo cáo quý 3 các CTCK công bố cho thấy dư nợ cho vay margin của Mirae Asset lên tới 6.566 tỷ đồng, vượt qua 2 CTCK hàng đầu Việt Nam là SSI (dư nợ margin 5.310 tỷ đồng) và HSC (dư nợ margin 4.670 tỷ đồng). Đây cũng là lần đầu tiên trên TTCK Việt Nam có một CTCK vốn ngoại vươn lên đầu bảng về dư nợ margin.

Các CTCK Hàn Quốc khác cũng có dư nợ margin cuối quý 3 khá lớn như KIS (2.642 tỷ đồng), KBSV (1.816 tỷ đồng), không thua kém nhiều so với dư nợ margin của các CTCK lớn trong nước như VNDS (2.950 tỷ đồng), VCSC (2.887 tỷ đồng), MBS (2.427 tỷ đồng)…

Xu hướng công nghệ hóa: “zero fee”

Ngày 15/2/2019, Thông tư 128/2018/TT-BTC (Thông tư 128), thay thế cho Thông tư số 242/2016/TT-BTC quy định giá dịch vụ trong lĩnh vực chứng khoán áp dụng tại các tổ chức kinh doanh chứng khoán, ngân hàng thương mại tham gia vào TTCK Việt Nam đã chính thức có hiệu lực.

Một điểm đáng chú ý trong thông tư 128 là giá dịch vụ môi giới mua, bán cổ phiếu, chứng chỉ quỹ, chứng quyền có bảo đảm (áp dụng cho chứng khoán niêm yết và chứng khoán đăng ký giao dịch) chỉ áp dụng mức tối đa 0,5% giá trị giao dịch. Trước đó, theo thông tư 242/2016/TT-BTC, biểu giá tối thiểu được áp dụng là 0,15% và tối đa 0,5%.

Thay đổi này đồng nghĩa với việc sẽ không còn mức giá sàn dịch vụ mua, bán chứng khoán 0,15%, hay các CTCK có thể cạnh tranh lẫn nhau từ việc giảm phí dịch vụ. Kể từ khi ra đời thông tư 128, một số CTCK như VPS, Pinetree…đã tiến hành hạ phí giao dịch, thậm chí miễn phí giao dịch chứng khoán và đã thu hút sự quan tâm lớn từ nhà đầu tư.

Việc cạnh tranh bằng phí đang gây ra áp lực lớn các CTCK top đầu, điều này có thể thấy rõ khi nhiều công ty đã mất thị phần. Ngược lại, một trong những CTCK “zero fee” là VPS đã lọt vào top 10 thị phần lớn nhất HoSE.

Nguồn thu chính từ các CTCK sẽ đến từ đâu?

Sau khi miếng bánh môi giới trở nên cạnh tranh gay gắt, nguồn thu của các CTCK sẽ có sự biến động đáng kể. Các miếng bánh tiếp theo sẽ là:

  1. Bảo lãnh phát hành: Xu thế này tăng rất mạnh từ cuối 2018 đến nay, với việc phát hành trái phiếu cho doanh nghiệp, nhằm giảm chi phí huy động vốn.
  2. Quản lý tài sản: Thu hút dòng vốn đầu tư dài hạn vào các quỹ. Và CTCK nào sở hữu Quỹ hút vốn mạnh nhất sẽ được hưởng lợi từ quá trình này.
  3. Cho vay margin: vẫn tiếp tục là mảng sinh tiền của các CTCK, nhưng ở điểm này, các CTCK ngoại đang có lợi thế tốt hơn nhờ dòng vốn rẻ.

Cuộc chơi trong ngành chứng khoán giờ đã trở nên gay gắt và khó đoán định hơn nhiều. AzFin khuyến nghị nhà đầu tư hạn chế tham gia cho đến khi (1) đủ rẻ, và (2) Hướng kinh doanh mới rõ ràng.

Tuấn Hoàng 3P - AzFin Việt Nam

Bài liên quan