Call Margin là gì? Nên làm gì để tránh bị Call Margin

Call Margin là thuật ngữ thường được giới đầu tư chứng khoán nhắc đến khi tham gia ký quỹ. Tuy nhiên, nhiều nhà đầu tư mới vẫn chưa hiểu Call Margin là gì và ý nghĩa của nó là gì? Hãy đọc ngay bài viết của AzFin dưới đây và tìm hiểu thêm về nó ngay bây giờ!

1. Margin là gì?

Margin hay vay ký quỹ là vay thêm tiền từ công ty chứng khoán mà bạn đang giao dịch để có thêm sức mua, với tài sản đảm bảo là các cổ phiếu bạn đang sở hữu. Trong nhiều trường hợp, khoản vay ký quỹ có thể mang lại lợi ích lớn khi nó trở thành “đòn bẩy” trong ngắn hạn, giúp bạn ngay lập tức gia tăng vốn để ra quyết định đầu tư mua thêm.

Tuy nhiên, để thực sự sử dụng Margin hiệu quả, nhà đầu tư cần nắm rõ các điều kiện vay Margin và các hạn chế khi vay Margin. Cụ thể, có 4 điều cần chú ý khi xem xét khoản vay ký quỹ:

• Mã cổ phiếu bạn muốn mua có cho phép ký quỹ không?

• Tỷ lệ cho vay ký quỹ đối với mã này là bao nhiêu?

• Hạn mức tín dụng (hoặc hạn mức thế chấp) từ công ty môi giới của bạn đối với cổ phiếu bạn muốn mua

• Tỷ lệ cho vay ký quỹ. Trên thị trường chứng khoán, các công ty chứng khoán đưa ra mức lãi suất cho vay ký quỹ từ 9-14%/năm (tùy từng công ty và các chương trình khuyến mại áp dụng).

Ví dụ:  Đối với gói vay VND với lãi suất thông thường 12,5%, một số mã trong VN30+ sẽ được hưởng lãi suất cơ bản từ 8,9% đến 10,9%. Gói vay VPS, lãi suất 30 ngày đầu 6.8%/năm, 30 ngày tiếp theo 9.8%/năm, từ ngày 61 lãi suất 14%/năm (tham khảo tháng 4/2022)

Ví dụ về các khoản cho vay ký quỹ:

Giả sử RMB có tài sản thanh khoản, nếu nhà đầu tư có 100 triệu tài sản (bao gồm cổ phiếu và tiền tệ), công ty chứng khoán cho phép nhà đầu tư mua tối đa là 150 triệu, do đó tỷ lệ đòn bẩy là 1:1,5. Nếu công ty chứng khoán cho phép nhà đầu tư mua tối đa là 200 triệu thì tỷ lệ đòn bẩy là 1:2, nếu công ty chứng khoán cho phép nhà đầu tư mua tối đa 300 triệu thì tỷ lệ đòn bẩy của nhà đầu tư là 1:3.

Với những cổ phiếu tốt nhất thị trường chứng khoán hiện nay, ủy ban điều tiết chứng khoán nhà nước chỉ cho phép các công ty chứng khoán cho nhà đầu tư vay với tỷ lệ 50%, tức là nhà đầu tư được sử dụng đòn bẩy tối đa 1:2. Tuy nhiên, một số công ty chứng khoán có thể lách luật và cho phép nhà đầu tư sử dụng tỷ lệ đòn bẩy cao hơn, lên tới 1:3 hoặc thậm chí 1:4, khi nhà đầu tư mua những cổ phiếu tốt mà công ty chứng khoán kiểm soát được rủi ro.

Khi bạn đã hoàn tất quy trình vay ký quỹ, bạn có thể rút tiền từ khoản vay ký quỹ của mình, lúc này số tiền sẽ trở thành hóa đơn sức mua (hiểu đơn giản, khoản nợ của bạn tăng lên). Tuy nhiên, điều này thường không được khuyến khích và trừ trường hợp khẩn cấp mà bạn cần phải thanh toán, tài khoản của bạn sẽ được xử lý và tiền lãi quá hạn sẽ bị tính.

Ví dụ: Đối với gói vay VND với lãi suất thông thường 12,5%, một số mã trong VN30+ sẽ được hưởng lãi suất cơ bản từ 8,9% đến 10,9%. Gói vay VPS, lãi suất 30 ngày đầu 6.8%/năm, 30 ngày tiếp theo 9.8%/năm, từ ngày 61 lãi suất 14%/năm (tham khảo tháng 4/2022)

Ví dụ về các khoản cho vay ký quỹ:

Giả sử RMB có tài sản thanh khoản, nếu nhà đầu tư có 100 triệu tài sản (bao gồm cổ phiếu và tiền tệ), công ty chứng khoán cho phép nhà đầu tư mua tối đa 150 triệu, do đó tỷ lệ đòn bẩy là 1:1,5. Nếu công ty chứng khoán cho phép nhà đầu tư mua tối đa là 200 triệu thì tỷ lệ đòn bẩy là 1:2, nếu công ty chứng khoán cho phép nhà đầu tư mua tối đa 300 triệu thì tỷ lệ đòn bẩy của nhà đầu tư là 1:3.

Xem thêm: Margin là gì? Những khái niệm trong Margin dành cho nhà đầu tư mới

2. Call margin có nghĩa là gì?

Call Margin là lệnh gọi ký quỹ là thông báo được sàn giao dịch gửi đến nhà đầu tư khi mức ký quỹ giảm xuống dưới ngưỡng cho phép. Để trụ vững, nhà đầu tư buộc phải gửi thêm tiền hoặc bán cổ phiếu để về ngưỡng an toàn.

Với những cổ phiếu tốt nhất thị trường chứng khoán hiện nay, ủy ban điều tiết chứng khoán nhà nước chỉ cho phép các công ty chứng khoán cho nhà đầu tư vay với tỷ lệ 50%, tức là nhà đầu tư được sử dụng đòn bẩy tối đa 1:2. Tuy nhiên, một số công ty chứng khoán có thể lách luật và cho phép nhà đầu tư sử dụng tỷ lệ đòn bẩy cao hơn, lên tới 1:3, thậm chí là 1:4, khi nhà đầu tư mua những cổ phiếu tốt mà công ty chứng khoán kiểm soát được rủi ro.

Khi bạn đã hoàn tất quy trình vay ký quỹ, bạn có thể rút tiền từ khoản vay ký quỹ của mình, lúc này số tiền sẽ trở thành hóa đơn sức mua (hiểu đơn giản, khoản nợ của bạn tăng lên). Tuy nhiên, điều này thường không được khuyến khích và trừ trường hợp khẩn cấp mà bạn cần phải thanh toán, tài khoản của bạn sẽ được xử lý và tiền lãi quá hạn sẽ bị tính.

Xem thêm: Tỷ lệ margin của các công ty chứng khoán hiện nay là bao nhiêu?

3. Cách tính Call Margin

Mỗi công ty chứng khoán sẽ có quy định cụ thể về tỷ lệ gọi ký quỹ khác nhau. Phần sau đây mô tả cách tính toán và giải quyết Call Margin khi nó xảy ra.

Trước tiên, bạn cần xác định số tiền của một giá trị cụ thể làm cho Call Margin xảy ra bằng cách sử dụng công thức sau: Giá trị thực / Tổng giá trị của cổ phiếu

Gọi A là giá trị cổ phiếu hiện tại và B là số tiền cho vay. Khi thị trường giảm, A sẽ giảm khiến biên độ giảm. Vì tỉ lệ này sẽ được tính bằng thương của A chia cho B. Gọi C là tỷ lệ ký quỹ thu hồi của công ty chứng khoán. Nếu tỷ lệ A/B < Z sẽ có 2 trường hợp cần giải quyết:

• Trường hợp 1: Thanh toán bổ sung

(A + số tiền bổ sung)/(B + số tiền bổ sung) > cốt lõi

• Trường hợp 2: Bán cổ phiếu

(A + số lượng cổ phiếu * giá)/Y > Z

Ví dụ: Bạn có 100 triệu đồng, bạn muốn mua tổng cộng 200 triệu đồng, giá mỗi cổ phần là 100.000 đồng. Để có đủ tiền, bạn ký quỹ vào công ty A với tỷ lệ 1:2. Bạn đã sở hữu 2000 cổ phần. Tỷ lệ ký quỹ thu hồi của công ty chứng khoán A là 30%. Sau một thời gian, giá trị cổ phiếu giảm xuống còn 140 triệu đồng, trừ đi khoản vay từ quỹ ký quỹ, bạn còn lại 40 triệu đồng. Tại thời điểm này, giá trị thực tế / tổng giá trị kho = 40/140 = 28,5%, tức là nhỏ hơn 30%.

Khi đó Call Margin sẽ xảy ra, và công ty chứng khoán sẽ yêu cầu bạn trả nhiều hơn hoặc bán ít cổ phiếu hơn để thực hiện việc thanh toán. Đặc biệt:

• Trường hợp 1: Nộp bổ sung 10 triệu đồng

(40 triệu + 10 triệu)/(140 triệu + 10 triệu) = 33,33% > 30%

• Trường hợp 2: Bán 200 cổ phiếu

(40 triệu + 100.000 * 200)/140 triệu = 42,8% > 30%

Vậy là bạn phải nộp thêm 10 triệu vào tài khoản hoặc bán 200 cổ phiếu để tránh Call Margin.

4. Tài khoản chứng khoán bị Force Sell xảy ra khi nào?

Sau khi lệnh gọi ký quỹ được thông báo, nếu nhà đầu tư không thực hiện đúng thời hạn các yêu cầu trên, công ty chứng khoán sẽ có quyền chủ động bán chứng khoán của bạn mà không cần tư vấn (hay bắt buộc bán), được hiểu là một hình thức tích lũy để vay ký quỹ tài sản cầm cố tại thời điểm.

Xem thêm: Force Sell là gì? Phân biệt Force Sell và Call Margin

5. Khi nào nên và không nên sử dụng Margin?

• Nếu bạn là một nhà đầu tư có kinh nghiệm đã tham gia thị trường chứng khoán trong một thời gian dài, hãy cân nhắc sử dụng ký quỹ. Không sử dụng ký quỹ khi bạn mới tham gia thị trường và thiếu kinh nghiệm đầu tư và quản lý rủi ro

• Cân nhắc sử dụng ký quỹ khi thị trường có dấu hiệu tăng trưởng rõ ràng, hoặc thậm chí có ý tưởng rõ ràng về cổ phiếu bạn định vay ký quỹ để mua. Không sử dụng ký quỹ khi thị trường không có dấu hiệu tăng trưởng rõ ràng, ngay cả khi thị trường chung đang điều chỉnh mạnh (kể cả khi cổ phiếu bạn định vay ký quỹ để mua đang tăng mạnh)

• Cân nhắc sử dụng ký quỹ trong ngắn hạn và xây dựng chính sách đầu tư để hạn chế đầu tư. Không dùng ký quỹ trong thời gian dài để tránh biến động giá ngắn hạn dẫn đến thua lỗ nặng.

• Cân nhắc sử dụng tiền ký quỹ để mua cổ phiếu thanh khoản. Tiền ký quỹ không nên được sử dụng để mua cổ phiếu có lợi nhuận thấp, những công ty sử dụng tin đồn và thủ thuật để đẩy giá lên cao.

6. Làm thế nào để tránh bị Call Margin

Call Margin là con dao hai lưỡi, lợi nhuận tức thời có thể khiến bạn trở nên giàu có nhưng nó cũng có thể làm nổ tung tài khoản chứng khoán của bạn và đẩy bạn xuống vực sâu. Đặc biệt đối với những nhà đầu tư có khoản vay ký quỹ lớn, một khi cổ phiếu có dấu hiệu giảm giá, tâm lý chạy theo vốn và lợi nhuận thường sẽ làm cho tình trạng thua lỗ trở nên trầm trọng hơn.

Để tránh bị Call Margin, chúng ta nên:

• Sử dụng tỷ lệ đòn bẩy chính xác cùng với kiến ​​thức quản lý danh mục đầu tư và hiểu biết về thị trường.

• Nếu danh mục có nhiều cổ phiếu, hoặc ưu tiên cơ cấu những cổ phiếu yếu kém thì sẽ khó có cơ hội hồi phục trong tương lai.

• Thay vì duy trì tâm lý rút lui khi thị trường phục hồi, hãy xem thị trường phục hồi là cơ hội để cơ cấu lại danh mục đầu tư của bạn.

• Khi cổ phiếu đã giảm mạnh, đừng bao giờ tiếp tục vay ký quỹ để san bằng giá.

• Nếu là nhà đầu tư mới chưa có nhiều kinh nghiệm, bạn có thể ủy thác vốn của mình cho một quỹ đầu tư uy tín.

7. Nhà đầu tư lưu ý để tránh bị Call Margin

Để tránh bị gọi ký quỹ, đây là một số điều bạn cần lưu ý:

• Hãy cẩn thận khi thị trường giảm mạnh: Mua ký quỹ trong thời gian thị trường biến động làm tăng mức độ rủi ro của nhà đầu tư. Đặc biệt khi giá cổ phiếu xuống thấp, tài khoản của bạn chắc chắn sẽ lao dốc.

• Đa dạng hóa danh mục đầu tư của bạn: để tránh rủi ro bị gọi ký quỹ do giá trị cổ phiếu giảm mạnh. Sắp xếp lại các cổ phiếu yếu kém để giảm áp lực, tập trung vào các cổ phiếu tiềm năng, chuẩn bị đón cơ hội khi thị trường hồi phục.

• Luôn luôn kiểm soát tâm trí của bạn: Khi thị trường có dấu hiệu hồi phục, nhà đầu tư thường có tâm lý FOMO và muốn gỡ gạc nên vào lệnh Full Margin. Tuy nhiên, các nhà đầu tư cần tránh bẫy tăng giá vì nó đòi hỏi nhiều thời gian và tài sản hơn.

8. Tổng kết

Chúng tôi hy vọng rằng thông qua các bài viết trên, Azfin có thể giúp bạn hiểu rõ hơn về khái niệm Call Margin và cách hạn chế rủi ro khi sử dụng công cụ này trong đầu tư. Điểm mấu chốt là các cuộc gọi ký quỹ không dành cho tất cả mọi người và chỉ nên dành cho các nhà đầu tư có kiến ​​thức, kinh nghiệm và khẩu vị rủi ro.

Tham gia ngay Group Đầu tư giá trị của AzFin Việt Nam để có thể nhận các bản tin đầu tư chất lượng.

********

Liên hệ với AzFin theo các thông tin dưới đây: 

• Hotline: 096 249 86 39
• Fanpage AzFin Việt Nam: https://www.facebook.com/AzFinVietNam
• Youtube: https://www.youtube.com/c/azfinvietnam
• Zalo Official AzFin Việt Nam: https://zalo.me/1723747511285646453
• Tiktok: https://www.tiktok.com/@chungkhoanazfin
• Tham khảo các khóa học của AzFin: https://academy.azfin.vn/